เหตุใดฮอยอันจึงยังคงสภาพสมบูรณ์ ในขณะที่เมืองท่าอื่น ๆ กลับไม่เป็นเช่นนั้น

ตั้งแต่ศตวรรษที่ 16 ถึง 18 ฮอยอันเป็นหนึ่งในท่าเรือการค้าที่คึกคักที่สุดแห่งหนึ่งในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เรือสินค้าจากญี่ปุ่น จีน โปรตุเกส และฮอลแลนด์ต่างแวะเวียนมาที่นี่ ชาวตะวันตกเรียกสถานที่แห่งนี้ว่าไฟโฟ

พ่อค้าชาวญี่ปุ่นและชาวจีนไม่ได้เพียงแค่แวะมาแล้วจากไป — พวกเขาอยู่ที่นี่ ตั้งย่านของตนเอง แต่งงานกับสตรีชาวเวียดนาม สร้างบ้าน สร้างศาลาประชุม สะพานญี่ปุ่น (Chùa Cầu) คือร่องรอยที่ชัดเจนที่สุดของชุมชนชาวญี่ปุ่น เป็นสะพานมีหลังคาทอดข้ามลำคลองเล็กๆ ที่มีมาตั้งแต่ช่วงต้นศตวรรษที่ 17

แล้วท่าเรือก็เสื่อมโทรมลง แม่น้ำถูโบนค่อยๆ ตื้นเขินขึ้นเรื่อยๆ เรือขนาดใหญ่ไม่สามารถเข้ามาได้อีกต่อไป เมื่อเข้าสู่ศตวรรษที่ 19 บทบาทของท่าเรือทะเลก็ย้ายไปที่ดานังอย่างสิ้นเชิง — สถานที่ที่มีอ่าวลึกกว่าและกำบังลมได้ดีกว่า ฮอยอันสูญเสียสถานะของตนไปและกลับกลายเป็นเพียงเมืองเล็กๆ ริมแม่น้ำอีกครั้ง

และ​នោះ​ដែល​បាន​រក្សា​វា។

ท่าเรือการค้าอื่น ๆ ในภูมิภาคนี้ยังคงพัฒนาต่อไปเรื่อย ๆ จึงถูกทุบทิ้งแล้วสร้างใหม่อยู่ตลอดเวลา — บ้านเก่าต้องเปิดทางให้บ้านใหม่ ถนนแคบ ๆ ก็ถูกขยายกลายเป็นถนนใหญ่ เมืองโฮยอนไม่มีเงินและไม่มีเหตุผลที่จะทำอย่างอื่น คนเพียงแต่อาศัยอยู่ในบ้านเก่าต่อไป ซ่อมแซมรอยรั่ว เปลี่ยนเสาที่เน่าเสีย ทาสีใหม่ จากรุ่นสู่รุ่น

ดังนั้นเมื่อนักวิจัยเดินทางมาถึงในช่วงปลายศตวรรษที่ 20 สิ่งที่พวกเขาพบไม่ใช่ย่านที่ถูกอนุรักษ์ไว้ แต่เป็นย่านที่ไม่เคยหยุดถูกใช้งานเลย บ้านหลายหลังยังคงเป็นของตระกูลเดียวกับที่สร้างมันขึ้นมา สืบทอดต่อกันมาถึงเจ็ดแปดชั่วอายุคน

นั่นคือความแตกต่างที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของฮอยอันเมื่อเทียบกับมรดกอื่นๆ อีกมากมาย นั่นคือที่นี่ไม่ใช่พิพิธภัณฑ์ หลังประตูไม้ของบ้านหลายหลังที่เปิดให้นักท่องเที่ยวเข้าชมนั้น คือพื้นที่ใช้ชีวิตจริงของครอบครัวจริงๆ

ยูเนสโกได้ยกย่องให้ฮอยอันเป็นมรดกทางวัฒนธรรมโลกในปี 1999

ถ้าจะไป: เมืองเก่าห้ามรถจักรยานยนต์ในหลายช่วงเวลา ก็แค่เดินเที่ยวไปเลย ที่คนเยอะที่สุดคือช่วงเย็น โดยเฉพาะวันพระจันทร์เต็มดวงที่ถนนจะดับไฟฟ้าและจุดแต่โคมไฟเท่านั้น ถ้าอยากเห็นฮอยอันที่เงียบสงบกว่านี้ ให้ไปตอนเช้าตรู่ ตอนที่ผู้คนยังกวาดลานบ้านและจัดเตรียมร้านค้าอยู่

และมีเรื่องเล็กๆ อย่างหนึ่ง: ที่นี่คือสถานที่ที่ผู้คนอาศัยอยู่จริงๆ ก่อนที่จะยกกล้องส่องเข้าไปในบ้านของใครสักคน ลองถามสักคำก่อน แทบทุกครั้งคุณจะได้รับการพยักหน้ายินยอม — แต่ถึงอย่างนั้นการถามก่อนก็ยังดีกว่า